İçeriğe geç
0 (362) 438 40 52

Çalışma hayatı, kamu ve ceza

Ceza hukuku

Soruşturmada şüpheli ve mağdur vekilliği, ifade ve sorgu, şikâyet ve uzlaştırma, kovuşturmada müdafilik ve katılan vekilliği, tutukluluğa itiraz, istinaf ve temyiz.

Demir parmaklıkta asılı kelepçe

Ceza yargılaması; bir suç işlendiği şüphesiyle başlayan soruşturma ve iddianamenin kabulüyle başlayan kovuşturma aşamalarından oluşur. Her iki aşamada da hem şüpheli ya da sanığın hem de suçtan zarar görenin kanunla güvence altına alınmış hakları vardır: susma hakkı, müdafi yardımından yararlanma hakkı, delillerin toplanmasını isteme hakkı ve katılan sıfatıyla davaya katılma hakkı bunların başında gelir. Havza’daki ceza davaları Havza Asliye Ceza Mahkemesi’nde, ağır ceza mahkemesinin görev alanındaki davalar ise ilgili ağır ceza mahkemesinde görülür.

Bu alandaki başlıca konular

  • Kolluk ve savcılıkta ifade aşamasında müdafilik
  • Suçtan zarar görenler için şikâyet dilekçesi ve soruşturma takibi
  • Uzlaştırma süreçleri ve uzlaşma teklifinin değerlendirilmesi
  • Kovuşturmada sanık müdafiliği ve katılan vekilliği
  • Tutuklama ve adli kontrol kararlarına itiraz
  • İstinaf ve temyiz başvuruları, infaz süreçlerine ilişkin talepler

İfade ve sorgu: şüphelinin hakları

Kolluk ya da savcılık tarafından ifadeye çağrılan kişiye, ifadesinden önce hakkındaki suçlama anlatılır ve hakları hatırlatılır: kanuni haklarını kullanarak susma, müdafi yardımından yararlanma ve şüpheden kurtulmak için delillerin toplanmasını isteme hakkı. İfade tutanağa geçirilir, okunarak imzalanır; imzalamadan önce tutanağın söylenenleri doğru yansıtıp yansıtmadığı kontrol edilmelidir. Yakalanan ya da gözaltına alınan kişi, durumunu bir yakınına bildirtme hakkına sahiptir ve en kısa sürede, kanuni süreler içinde hâkim önüne çıkarılır.

Şikâyet ve uzlaştırma

Suçların büyük kısmında soruşturma kendiliğinden başlar; ancak basit yaralama, hakaret, tehdidin bazı türleri, konut dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme gibi suçlarda soruşturma ve kovuşturma şikâyete bağlıdır. Şikâyet, failin ve fiilin öğrenilmesinden itibaren altı ay içinde yapılmalıdır. Kanunda sayılan suçlarda ise soruşturma aşamasında taraflara uzlaştırma teklif edilir; uzlaşma sağlanır ve edim yerine getirilirse kamu davası açılmaz. Şikâyet ve uzlaştırma süreçlerinin ayrıntıları şikâyet süresi ve uzlaştırma yazısındadır.

Tutuklama, adli kontrol ve itiraz

Tutuklama, kuvvetli suç şüphesinin varlığını gösteren somut deliller ile kaçma ya da delilleri karartma şüphesi gibi bir tutuklama nedeninin birlikte bulunmasını gerektiren ve son çare olarak başvurulması gereken bir tedbirdir. Tutuklama yerine yurt dışına çıkış yasağı, belirli aralıklarla imza, konutu terk etmeme gibi adli kontrol tedbirleri uygulanabilir. Tutuklama ve adli kontrol kararlarına karşı itiraz edilebilir; tutuklu sanık her zaman salıverilmesini isteyebilir ve tutukluluğun devamı kanuni aralıklarla yeniden değerlendirilir.

Hüküm, HAGB ve kanun yolları

Mahkeme sanık hakkında mahkûmiyet, beraat ya da belirli şartlarla hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararı verebilir; HAGB kararında sanık beş yıllık denetim süresini kasıtlı yeni bir suç işlemeden geçirirse hüküm ortadan kalkar. İlk derece mahkemesinin hükümlerine karşı istinaf, bölge adliye mahkemesinin kararlarına karşı ise kanunda belirtilen hâllerde temyiz yoluna gidilebilir; süre, kararın tebliğinden itibaren iki haftadır. HAGB kararına karşı ise itiraz yoluna gidilir.

İlk adımlar

  1. Kolluktan ya da savcılıktan çağrı aldığınızda müdafi yardımından yararlanma hakkınız olduğunu unutmayın.
  2. Şikâyete bağlı suçlarda, failin ve fiilin öğrenilmesinden itibaren altı aylık şikâyet süresine dikkat edin.
  3. Olayla ilgili mesaj, görüntü ve belgeleri değiştirmeden saklayın.
Hapis cezası hesaplamaTemel cezadan sonuç cezaya TCK 61 sırası; erteleme, HAGB ve seçenek yaptırım.İnfaz (yatar) hesaplamaKoşullu salıverilme, denetimli serbestlik ve açık cezaevi tarihleri.ZamanaşımıCeza davası ve sık karşılaşılan alacaklarda zamanaşımı süresi ve tarihi.

Sık sorulan sorular

Şikâyetimi geri alabilir miyim?

Şikâyete bağlı suçlarda şikâyetten vazgeçme, hüküm kesinleşinceye kadar mümkündür ve kural olarak davanın düşmesine yol açar; ancak sanık vazgeçmeyi kabul etmezse dava devam eder. Şikâyete bağlı olmayan suçlarda şikâyetten vazgeçmek soruşturmayı ya da davayı sona erdirmez.

İfadeye avukatla gitmek zorunlu mu?

Zorunlu değildir; ancak müdafi yardımından yararlanma hakkınız vardır. Alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezası gerektiren suçlarda, çocuklar ve kendini savunamayacak durumdaki kişiler için müdafi istenmese bile baro tarafından görevlendirilir.

Uzlaştırmada anlaşırsak dosya ne olur?

Soruşturma aşamasında uzlaşma sağlanır ve edim bir defada yerine getirilirse kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir. Edim ileri bir tarihte ya da taksitlerle yerine getirilecekse, yerine getirilinceye kadar soruşturma ertelenir ve zamanaşımı işlemez.

HAGB kararı adli sicil kaydında görünür mü?

HAGB kararı adli sicil kaydına işlenmez; özel bir sisteme kaydedilir ve yalnızca soruşturma, kovuşturma ya da yargılama sırasında ilgili makamlarca görülebilir. Denetim süresi yükümlülüklere uygun geçirilirse kayıt silinir.

Makaleler

Konuyla ilgili yazılar

Tüm makaleler

İletişim

Görüşme için randevu

Görüşmeler randevuyla yapılır; randevu için telefon, WhatsApp ya da e-posta kullanılabilir. Büro Havza’da, 25 Mayıs Mahallesi’ndeki Erdoğan İş Merkezi’nin ikinci katındadır. Görüşmeler yüz yüze ya da çevrim içi yapılabilir.

Görüşmeye gelmeden önce: hazırlık listesi